Kinh Nghiệm Nuôi Gà Ta Đẻ Trứng Thả Vườn

1. Chuồng trại

• Địa điểm: Cần lựa chọn khu đất cao ráo, nên cách nguồn giếng nước sinh hoạt, sông, ngòi, kênh rạch để tránh ô nhiễm môi trường nước. Tùy thuộc vào số lượng đàn gà dự tính nuôi mà lựa chọn khu đất phù hợp.
• Chọn hướng: Hướng làm chuồng gà thích hợp nhất là hướng Đông Nam. Hướng này có gió tự nhiên mát mẻ vào mùa hè, tránh gió mùa đông bắc vào mùa đông và những ảnh hưởng tiêu cực khi thời tiết có chuyển biến xấu. trường hợp địa hình không thuận lợi để làm chuồng theo hướng trên, bà con có thể chọn hướng Nam hoặc hướng Đông.
• Diện tích chuồng: Diện tích chuồng nuôi tùy thuộc vào số lượng đàn gà. Khi nuôi gà thả vườn với số lượng lớn cần phân chia lô, khu vực rõ ràng để thuận tiện trong việc quản lý.
• Nền chuồng: Nền chuồng nuôi gà có thể láng xi măng hoặc lát gạch đỏ thuận tiện trong việc vệ sinh, sát trùng, dọn dẹp sau này, đồng thời tránh để chuột, côn trùng đào bới trộm trứng, cắn gà. Nền đất cần phải kiên cố, có thể thêm chất độn (vỏ trấu, cát khô hoặc rơm rạ để nền chuồng không bị ẩm thấp và thuận tiện trong quá trình vệ sinh.
• Mái chuồng: Nên lợp mái cách nhiệt cho gà, đặc biệt là giai đoạn gà đẻ trứng. Bởi vì mùa hè, gà bị say nắng và chết hàng loạt nếu nhiệt độ quá cao. Ngoài việc lợp mái tôn cách nhiệt, bà con có thể trồng cây leo, làm giàn mưa nhân tạo hoặc trồng sắn dây để làm nhiệt độ trong chuồng giảm bớt tới 6 độ, giữ ấm cho chuồng vào mùa đông.
• Thiết kế quạt hút: để hút khí CO2 ra bên ngoài. Quạt hút nên đặt trên cao.
• Kích thước: Chiều cao trung bình của chuồng nuôi gà đẻ trứng: 2,5 – 3m. Phần mái hiên nhô ra ngoài từ 1 -1,5m tránh mưa hắt, nắng chiếu. Vách thường chỉ nên cao từ 30 – 40cm, toàn bộ phần phía trên nên dùng lưới quây.
• Mật độ nuôi: Nuôi gà đẻ trứng thả vườn thì mật độ nuôi nhốt hợp lý từ 4 – 4,5 con/m2.

2. Chiếu sáng chuồng đẻ

Cần chuẩn bị đầy đủ ánh sáng cho gà để gà dễ tìm ổ đẻ, tránh được hiện tượng cắn mổ nhau, giảm stress. Đặc biệt gà sẽ đẻ nhiều hơn khi được chiếu sáng tốt, trứng gà đồng đều.

Nhu cầu ánh sáng của gà mái:

Tuần tuổi	Thời gian chiếu sáng
19 tuần tuổi	13 giờ
20 tuần tuổi	14 giờ
21 tuần tuổi	15 giờ
Trên 22 tuần tuổi	16 giờ

Ngoài ra, nuôi gà đẻ trứng thả vườn bà con nên thắp thêm đèn vào buổi tối khoảng từ 2 – 3 giờ. Điều chỉnh thời gian chiếu sáng phù hợp với điều kiện thời tiết, nếu trời u ám, mưa gió thì nên cho thời gian chiếu sáng lâu hơn và ngược lại.

3. Vườn nuôi

• Phần sân vườn phải rộng gấp 3 lần chuồng nuôi nhốt để gà thoải mái đi lại, đảm bảo mật độ 1m2/ con gà. xung quay ngoài vườn nuôi phải quây lưới thép cao để gà không bay ra ngoài hoặc thất thoát.
• Nền vườn thường làm bằng đất, bằng phẳng.
• Khi làm vườn nuôi cần chú ý đến hệ thống thoát nước. Không nên thả gà vào những ngày mưa gió.

4. Lồng úm gà con

• Lồng úm gà con với kích thước 2m x 1m chiều cao đủ nuôi 100 con, quây bằng cót, nền chuồng có chất độn hoặc vỏ trấu hoặc lưới thép để gà con không bị lạnh.
• Thiết kế 2 bóng đèn 75W cho 1 lồng úm để sưởi ấm cho gà con.

Để trống lồng úm gà con khoảng 14 ngày trước khi nhập gà con về, bên cạnh đó tiến hành khử trùng, phòng bệnh sạch sẽ.

Mật độ úm gà con:

• Tuần1: 100 con/m2
• Tuần 2: 50 con/m2
• Tuần 3: 25 con/m

5. Máng ăn

Gà con từ 1 – 3 ngày tuổi thì trải thức ăn trên giấy.

Gà từ 4 – 14 ngày tuổi cho ăn máng nhỏ

Gà từ 15 ngày trở lên thì cho ăn máng dài treo.

Vào mùa nóng, gà có nhu cầu ăn nhiều hơn nên phải cung cấp nhiều máng ăn:

Máng ăn	Mùa nóng	Mùa lạnh
Máng dài (cm/ con)	12	10
Máng treo (máng 100 con)	6	5

6. Máng uống

Máng uống có thể đặt xen kẽ máng ăn hoặc treo lên.

Khi nuôi gà đẻ trứng cần phải chú ý đến việc bố trí máng uống hợp lý theo từng mùa.

Nhu cầu máng uống	Mùa nóng	Mùa lạnh
Máng dài (cm/con)	6	5
Máng treo (con/ máng)	50	70

7. Bể tắm cát, máng cát sỏi cho gà

Trong kỹ thuật nuôi gà thả vườn đẻ trứng, bà con cần chú ý làm bể chứa cát, sỏi cho gà. Kích thước bể khoảng 2m dài, 1m rộng, 0,3m cao với mật độ 40 con gà.

8. Dàn đậu cho gà

Bất kể là gà mái đẻ trứng hay gà thịt đều thích ngủ trên dàn đầu. Vì vậy trong chuồng phải thiết kế dàn đầu bằng gỗ hoặc tre (không làm bằng cây tròn trơn).

Dàn đậu nên cách mặt đất khoảng 0,5m, mỗi dàn cách nhau từ 30 – 40cm.

9. Làm ổ đẻ cho gà

Gà thường có tập tính đẻ vào buổi sáng và nhảy lên cao. Trong kỹ thuật nuôi gà đẻ trứng thả vườn, bà con bắt buộc phải làm ổ đẻ vì nếu không làm, gà sẽ đẻ trứng lung tung, làm rơi vỡ rồi ăn luôn. làm ổ đẻ cũng là một cách để kích thích khả năng sinh sản của gà.
Làm ổ đẻ cần chú ý:

• Ổ có thể lót bằng rơm hoặc tận dụng các loại rổ…
• Thiết kế ổ theo dãy, mỗi ổ thường có đường kính khoảng từ 20 – 25cm, sâu khoảng 25cm.
• Đặt ở ở vị trí trên cao từ 0,8 – 1m.
• Cần thiết kế lối lên xuống cho gà đi lại.
• Mỗi ở bên cách nhau từ 10 – 15cm để gà nhảy ổ thoải mái.

Chọn giống gà đẻ trứng thả vườn

1. Chọn giống gà đẻ sai trứng

Một số giống gà ta thả vườn lấy trứng hiệu quả:

• Miền Bắc có giống gà Ri có thể đẻ trung bình từ 80 – 100 quả trứng/ năm, khối lượng quả trứng đạt 42 – 43g, khối lượng một con mái trưởng thành trung bình từ 1,3 – 1,8kg.
• Giống gà Đông Tảo (Khoái Châu, Hưng Yên) cũng là giống gà ta thả vườn lấy trứng hiệu quả với trung bình một năm để từ 55 – 60 quả, khối lượng trứng từ 55- 75g, gà mái trưởng thành có khối lượng từ 2,5 – 3kg.
• Ngoài ra cũng có một số giống gà ta đẻ trứng tốt như: Gà Hồ, gà Mía, Gà Phù Lưu Tế có năng suất trứng như gà Đông Tảo.

Một số giống gà đẻ siêu trứng:

Giống gà đẻ sai trứng	Năng suất đẻ trứng trung bình (quả/ năm)
Gà Ai Cập	200 – 210
Gà Leghorn (Gà lơ go)	160 – 220
Gà Rhode Island Red (Mỹ)	150 – 180
Gà New Hampshire	180
Gà Nagoya	200
Gà Isa Brown	160 – 180

Nếu như nuôi nhiều loại gà mái đẻ trứng khác nhau, bà con nên chọn giống thuần chủng và phân chia thành các ô khác nhau, tránh để gà bị lai tạp trứng giữa các giống khác nhau.

2. Tiêu chuẩn chọn gà con

Cần lựa chọn gà con có sự phát triển đồng đều về trọng lượng, kích thước cơ thể.

Chọn gà con mắt sáng, nhanh nhẹn, không bị khô chân, đi ngoài, phân trắng, bụng vẹo, hở rốn, cánh xệ.

3. Tiêu chuẩn chọn mái đẻ

Gà nuôi đến giai đoạn đẻ cần lựa chọn những con gà mái trên 1kg:

• Mồng đỏ tươi và mềm mại, ngoại hình đẹp.
• Bộ lông mượt mà, mềm và màu sáng.
• Thân hình mập mạp, nhanh nhẹn.
• Đít hơi xệ, bụng lớn.
• Hậu môn mở rộng, xương chậu rộng, niêm mạc hậu môn mở rộng.
• Mắt sáng tươi, con ngươi hẹp nhưng vẫn sáng.
• Chân nhỏ, mỏ ngắn, mỏ thẳng không bị cong quặm xuống phía dưới.
• Mái đẻ sai, năng suất trứng phải đạt từ 180 quả trứng.

Những con gà khác trong đàn nếu chưa đến thời kỳ đẻ trứng phải nuôi tách riêng để gà tiếp tục lớn cho hiệu quả sinh sản tốt.

Chăm sóc nuôi dưỡng gà đẻ trứng thả vườn

1. Chăm sóc gà con

Gà con khi mới mua về cần được đưa vào lồng úm để chăm sóc đặc biệt. Nên vận chuyển gà vào lúc chiều mát hoặc sáng sớm để gà không bị ngột ngạt. Tránh những ngày mưa bão, gió mùa đông bắc.

Từ ngày thứ 7 phải trộn thuốc cầu trùng trong thức ăn của gà con, sử dụng Rigecoccin 1 gr/10 kg thức ăn (hoặc dùng Sulfamid trộn tỷ lệ 5%).

Môi trường lồng úm phải đảm thông thoáng, ấm áp, nhiệt độ và ánh sáng phù hợp với nhu cầu của gà con, hạn chế các chất độc hại do mùi tạo ra, đặc biệt là amoniac từ phân gà.

Lưu ý:

• Không nên úm gà ngay cạnh gà trưởng thành (nếu có) vì rất dễ lây nhiễm bệnh.
• Không nên nuôi nhốt với mật độ vượt quá mức được đưa ra vì gà con sẽ dễ bị chết, đè chết.
• Không nên bịt quá kín dẫn đến yếm khí sẽ làm gà bị chết ngạt.
• Khi thời tiết thay đổi thì cần pha vitamin hoặc Electrolyte vào nước cho gà uống.
• Giai đoạn từ 15 ngày trở nên có thể thả nuôi trên diện tích chuồng nuôi rộng có sân vườn để gà nhanh lớn và đẻ trứng.
• Vào tuần thứ 6 – 7 phải tiến hành cắt mỏ cho gà đẻ để giảm hiện tượng cắn mổ nhau (lưu ý chỉ cắt phần sừng của mỏ).
• Máng ăn, máng uống của gà phải luôn sạch sẽ. Cần phải thay nước 2 – 3 lần/ ngày.
• Mức độ tiêu thụ nước của 1000 con gà mái đẻ trứng sẽ phụ thuộc nhiều vào điều kiện thời tiết bên ngoài:

Nhiệt độ (độ C)	Tiêu thụ nước (ml)
15 – 21	250 – 400
21 – 25	400 – 500
27 – 33	500 – 700
> 35	> 70

2. Giai đoạn gà mái đẻ trứng

Vậy gà nuôi bao lâu thì đẻ trứng? Thường thì tùy thuộc vào giống gà mà bà con lựa chọn, nếu được nuôi trong điều kiện tốt sẽ cho thời gian đẻ trứng nhanh hơn. Đặc biệt nếu như áp dụng mô hình nuôi gà ta thả vườn thì sản lượng trứng gà ta thu được vô cùng năng suất, quả trứng đều, đẹp, sạch sẽ.

• Khi gà đến giai đoạn đẻ cần chuyển sang khu vực có ổ đẻ. Nên chuyển trước 3 ngày vì gà rất hay bị stress, đồng thời tăng cường lượng vitamin cho gà mái.
• Điều chỉnh ánh sáng phù hợp ở chuồng nuôi gà hậu bị và chuồng nuôi gà đẻ.
• Nên vận chuyển đàn gà càng nhanh càng tốt, vận chuyển vào thời điểm sáng sớm hoặc chiều tối.
• Mật độ chuồng đẻ: 3 – 3,5 con/m2.
• Cần đáp ứng đủ nhu cầu ăn, uống cho gà mái đẻ trứng. Điều chỉnh số lượng máng ăn, máng uống phù hợp.
• Gà đẻ trứng thường vào sáng sớm, nên tập trung nhiều ánh sáng để gà không bị stress, kích thích gà đẻ nhiều. Một ngày có thể thu hoạch 4 lần trứng và bảo quản trong phòng mát với nhiệt độ từ 13 – 18 độ C, độ ẩm 75 – 80 độ C.

• Đẻ từ 2 – 3 quả trứng liên tục, sau đó nghỉ đẻ từ 1 – 2 ngày (đẻ cách nhật). Độ dài ngắn của chu kỳ đẻ trứng này sẽ phụ thuộc vào thời gian hình thành 1 quả trứng. Đối với nuôi gà đẻ trứng thì thời gian từ 24 – 48 giờ/ quả.
• Nếu trứng hình thành trong vòng 24 giờ thì chu kỳ đẻ trứng của gà mái sẽ đạt từ 5 – 6 quả trứng, kỉ lục là 25 quả/ chu kỳ.
• Chu kỳ đẻ trứng kéo dài từ 15-20 ngày gà sẽ thôi đẻ và ấp.

Bà con có thể điều chỉnh chu kỳ đẻ trứng của gà bằng cách điều chỉnh ánh sáng phù hợp để năng suất đẻ trứng cao hơn.

Bà con cần phân biệt rõ, nếu gà đẻ trứng mà không có con trống thì trứng đó sẽ không sử dụng làm giống được vì không có “tinh trùng” của gà giống. Phôi trong quả trứng không phát triển nên khi ấp, trứng gà sẽ bị hỏng, ung. Do đó, nếu đẻ trứng lấy giống ấp, cần phải tuyển chọn thêm gà trống. Cách ghép gà trống mái với mật độ trung bình 1 con trống cho 7 – 10 con mái là thích hợp.

Khi gà mái ở giai đoạn đẻ trứng, cần phải chăm sóc cả con trống, loại bỏ những con ngả màu, yếu, hay đậu trên nóc ổ đẻ hoặc nằm trong ổ đẻ.

Nếu gà đẻ trứng gà lấy giống thì phôi sẽ bắt đầu phát triển từ 24 độ C, tỉ lệ nở của trứng sẽ giảm dần và không quá 7 ngày nên cần được ấp càng sớm càng tốt.

Lưu ý:

• Gà đang đẻ bình thường nhưng ngừng đẻ, mào đỏ tươi hơn hoặc đẻ ra trứng gà xù xì mặc dù vẫn ăn uống bình thường thì có thể gà đang bị viêm phế quản truyền nhiễm, bà con nên tiêm vacxin IB chủng H52
• Gà đẻ ra quả trứng không bình thường, khác với màu đặc trưng, xù xì, kích thước không đồng đều… là hội chứng giảm đẻ ở gà. Bà con nên tiêm vacxin nhũ dầu EDS 76, đồng thời cho uống thuốc Embirio- Stimulan, 1-2 gam/lít nước trong vòng 3 tuần.

Cai ấp cho gà

Nếu cho gà ấp trứng thì gà sẽ không đẻ, đặc biệt là giống gà ta. Vì vậy trong kỹ thuật nuôi gà ta thả vườn lấy trứng hoặc nuôi bất cứ giống gà nào thì bà con nên tiến hành cai ấp cho gà.

Sau đẻ, gà sẽ ấp khoảng 21 ngày, nếu ta thu nhặt hết trứng thì gà vẫn ấp, dân gian gọi là ấp bóng. Một số cách cai ấp được áp dụng như sau:

• Mỗi lần gà vào ấp thì đem nhúng xuống nước 2 lần/ ngày, nhốt gà ở nơi có nhiều ánh sáng, cung cấp đủ thức ăn, vitamin.
• Nhốt gà mái vào lồng, ghép chung với gà trống, trông cho tiếp xúc với ổ đẻ.
• Buộc phần cánh của gà để gà không thể ấp trứng.
• Xua gà mái ra khỏi ổ.
• Cho gà uống thuốc aspirin từ 1 – 2 viên/ con/ ngày hoặc anlgin 150 -200mg/con/ngày để giảm thân nhiệt của gà.
• Cho gà ăn nguồn thức ăn giàu protein và rau xanh.

Khi gà hết ấp bóng thì thả gà về chuồng đẻ bình thường.

Thức ăn cho gà đẻ sai trứng

Để gà mái có thể đẻ sai trứng với năng suất vượt trội, bà con cần đảm bảo cung cấp cho gà tỉ lệ protein thô từ 16 – 18% và 2.750 Kcal. Đồng thời, bà con phải lựa chọn nguồn thức ăn có xuất xứ rõ ràng, đảm bảo chất lượng, không có chứa mầm bệnh.

• Nguồn thức ăn từ phụ phẩm nông nghiệp như: gạo, thóc, ngô, khoai, cơ. Ngô, khoai nên được vỡ nhỏ để gà dễ hấp thụ và tiêu hóa tốt.
• Rau xanh, bèo tây, rau muống để cung cấp cho gà đẻ ăn thường xuyên liên tục, đặc biệt là khi thả vườn. Đặc biệt bà con có thể băm nhỏ thân cây chuối bằng máy thái chuối cho gà ăn .
• Muốn gà đẻ nhiều trứng, bà con phải bổ sung thêm từ 1,5 – 2% protein, bã đậu hoặc khô lạc
• Bổ sung thêm canxi cho gà mái đẻ trứng bằng bột vỏ ốc, bột vỏ sò, bột đá vôi nghiền nhỏ bằng máy nghiền ốc và cho gà ăn.
• Chú ý một tuần nên cho đàn gà ăn 1 bữa thịt hoặc cá hoặc tép nghiền nhỏ.
• Ngoài ra, bà con cũng có thể bổ sung thêm các loại vitamin, ACID Pantothenic, ACID Folic, Biotin, Cholin Clorid… trong khẩu phần ăn hàng ngày của gà đẻ trứng thả vườn.